ਪੰਜਾਬ ਵਿੱਚ ਵੋਟਰ ਸੂਚੀ ਦੀ ਨਵੀਂ ਚੈਕਿੰਗ (Special Intensive Revision) ਸ਼ੁਰੂ: ਜਾਣੋ BLO ਤੁਹਾਡੇ ਘਰ ਕਦੋਂ ਆਵੇਗਾ ਅਤੇ ਤੁਹਾਨੂੰ ਕੀ ਕਰਨਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ?

ਭਾਰਤੀ ਚੋਣ ਕਮਿਸ਼ਨ (Election Commission of India) ਵੱਲੋਂ ਦੇਸ਼ ਭਰ ਵਿੱਚ ਵੋਟਰ ਸੂਚੀਆਂ (Voter Lists) ਨੂੰ ਪੂਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਅਪਡੇਟ ਅਤੇ ਦਰੁਸਤ ਕਰਨ ਲਈ ਇੱਕ ਬਹੁਤ ਹੀ ਅਹਿਮ ਮੁਹਿੰਮ ਸ਼ੁਰੂ ਕੀਤੀ ਗਈ ਹੈ। ਇਸ ਮੁਹਿੰਮ ਨੂੰ ‘Special Intensive Revision’ (SIR) ਦਾ ਨਾਮ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਹੈ।

ਚੋਣ ਕਮਿਸ਼ਨ ਵੱਲੋਂ ਜਾਰੀ ਕੀਤੇ ਗਏ ਨਵੇਂ ਨੋਟੀਫਿਕੇਸ਼ਨ ਮੁਤਾਬਕ, ਇਹ SIR ਮੁਹਿੰਮ ਦੇਸ਼ ਦੇ 16 ਰਾਜਾਂ ਅਤੇ 3 ਕੇਂਦਰ ਸ਼ਾਸਤ ਪ੍ਰਦੇਸ਼ਾਂ (UTs) ਵਿੱਚ ਚਲਾਈ ਜਾ ਰਹੀ ਹੈ।

ਸਭ ਤੋਂ ਅਹਿਮ ਗੱਲ ਇਹ ਹੈ ਕਿ ਇਸ ਲਿਸਟ ਵਿੱਚ ਸਾਡਾ ਪੰਜਾਬ ਵੀ ਸ਼ਾਮਲ ਹੈ ਅਤੇ ਪੰਜਾਬ ਲਈ ਇਸਦੀ ਪੂਰੀ ਸਮਾਂ-ਸਾਰਣੀ (Schedule) ਜਾਰੀ ਕਰ ਦਿੱਤੀ ਗਈ ਹੈ। ਅੱਜ ਦੇ ਇਸ ਬਲੋਗ ਵਿੱਚ ਅਸੀਂ ਬਿਲਕੁਲ ਆਮ ਅਤੇ ਸਰਲ ਭਾਸ਼ਾ ਵਿੱਚ ਜਾਣਾਂਗੇ ਕਿ ਇਹ SIR ਕੀ ਹੈ, ਪੰਜਾਬ ਵਿੱਚ BLO (Booth Level Officer) ਘਰ-ਘਰ ਕਦੋਂ ਆਉਣਗੇ, ਅਤੇ ਆਮ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਆਪਣੀ ਵੋਟ ਸਹੀ ਰੱਖਣ ਲਈ ਕੀ ਕਰਨਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ।

Special Intensive Revision (SIR) ਅਸਲ ਵਿੱਚ ਕੀ ਹੈ?

ਸਰਲ ਭਾਸ਼ਾ ਵਿੱਚ ਸਮਝੀਏ ਤਾਂ ਇਹ ਵੋਟਰ ਸੂਚੀਆਂ (Electoral Rolls) ਦੀ ਇੱਕ ਬਹੁਤ ਹੀ ਡੂੰਘਾਈ ਨਾਲ ਹੋਣ ਵਾਲੀ ਚੈਕਿੰਗ ਹੈ। ਸਮੇਂ ਦੇ ਨਾਲ-ਨਾਲ ਕਈ ਲੋਕ ਆਪਣਾ ਪਿੰਡ ਜਾਂ ਸ਼ਹਿਰ ਬਦਲ ਲੈਂਦੇ ਹਨ, ਕਈ ਨੌਜਵਾਨ 18 ਸਾਲ ਦੇ ਹੋ ਜਾਂਦੇ ਹਨ, ਅਤੇ ਕਈ ਵੋਟਰਾਂ ਦੀ ਮੌਤ ਹੋ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਵੋਟਰ ਲਿਸਟ ਵਿੱਚੋਂ ਇਹਨਾਂ ਸਾਰੀਆਂ ਤਬਦੀਲੀਆਂ ਨੂੰ ਸਹੀ ਕਰਨ ਲਈ ਹੀ ਚੋਣ ਕਮਿਸ਼ਨ ਵੱਲੋਂ ਇਹ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਮੁਹਿੰਮ ਚਲਾਈ ਜਾਂਦੀ ਹੈ।

ਇਸ ਪ੍ਰਕਿਰਿਆ ਦੌਰਾਨ, ਪੂਰੇ ਦੇਸ਼ ਵਿੱਚ ਲਗਭਗ 3.94 ਲੱਖ BLOs (ਬੂਥ ਲੈਵਲ ਅਫਸਰ) ਲੋਕਾਂ ਦੇ ਘਰ-ਘਰ ਜਾ ਕੇ ਵੋਟਰਾਂ ਦੀ ਜਾਣਕਾਰੀ ਇਕੱਠੀ ਕਰਨਗੇ। ਇਸ ਕੰਮ ਵਿੱਚ ਸਿਆਸੀ ਪਾਰਟੀਆਂ ਵੱਲੋਂ ਨਿਯੁਕਤ ਕੀਤੇ ਗਏ BLA (Booth Level Agents) ਵੀ ਉਹਨਾਂ ਦੀ ਮਦਦ ਕਰਨਗੇ। ਇਹ ਇੱਕ ਪਾਰਦਰਸ਼ੀ ਪ੍ਰਕਿਰਿਆ ਹੈ ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਆਮ ਲੋਕਾਂ, ਸਿਆਸੀ ਪਾਰਟੀਆਂ ਅਤੇ ਚੋਣ ਅਧਿਕਾਰੀਆਂ ਦੀ ਸ਼ਮੂਲੀਅਤ ਹੁੰਦੀ ਹੈ।

ਪੰਜਾਬ ਵਿੱਚ SIR ਦਾ ਪੂਰਾ ਸ਼ਡਿਊਲ (Punjab Schedule for SIR)

ਪੰਜਾਬ ਦੇ ਲੋਕਾਂ ਲਈ ਚੋਣ ਕਮਿਸ਼ਨ ਨੇ ਤਰੀਕਾਂ ਦਾ ਐਲਾਨ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਹੈ। ਜੇਕਰ ਤੁਸੀਂ ਆਪਣੀ ਨਵੀਂ ਵੋਟ ਬਣਾਉਣੀ ਹੈ ਜਾਂ ਪੁਰਾਣੀ ਵੋਟ ਵਿੱਚ ਕੋਈ ਸੋਧ ਕਰਵਾਉਣੀ ਹੈ, ਤਾਂ ਇਹਨਾਂ ਤਰੀਕਾਂ ਨੂੰ ਧਿਆਨ ਵਿੱਚ ਰੱਖਣਾ ਬਹੁਤ ਜ਼ਰੂਰੀ ਹੈ:

ਕੁਆਲੀਫਾਇੰਗ ਮਿਤੀ (Qualifying Date): 01 ਅਕਤੂਬਰ 2026। (ਇਸਦਾ ਮਤਲਬ ਹੈ ਕਿ ਜਿਹੜੇ ਨੌਜਵਾਨ 01.10.2026 ਤੱਕ 18 ਸਾਲ ਦੇ ਹੋ ਜਾਣਗੇ, ਉਹ ਆਪਣੀ ਨਵੀਂ ਵੋਟ ਬਣਵਾ ਸਕਦੇ ਹਨ)।

ਤਿਆਰੀ ਅਤੇ ਟ੍ਰੇਨਿੰਗ: 15 ਜੂਨ 2026 ਤੋਂ ਲੈ ਕੇ 24 ਜੂਨ 2026 ਤੱਕ ਅਧਿਕਾਰੀਆਂ ਦੀ ਟ੍ਰੇਨਿੰਗ ਹੋਵੇਗੀ।

BLO ਦਾ ਘਰ-ਘਰ ਆਉਣਾ (House to House visits): 25 ਜੂਨ 2026 ਤੋਂ 24 ਜੁਲਾਈ 2026 ਤੱਕ। ਇਹ ਸਭ ਤੋਂ ਜ਼ਰੂਰੀ ਸਮਾਂ ਹੈ। ਇਸ ਇੱਕ ਮਹੀਨੇ ਦੌਰਾਨ ਤੁਹਾਡੇ ਇਲਾਕੇ ਦਾ BLO ਤੁਹਾਡੇ ਘਰ ਆ ਕੇ ਵੋਟਰਾਂ ਦੀ ਤਸਦੀਕ ਕਰੇਗਾ।

ਪੋਲਿੰਗ ਸਟੇਸ਼ਨਾਂ ਦੀ ਰੈਸ਼ਨਲਾਈਜ਼ੇਸ਼ਨ: 24 ਜੁਲਾਈ 2026 ਤੱਕ ਪੋਲਿੰਗ ਸਟੇਸ਼ਨਾਂ ਦੀਆਂ ਹੱਦਾਂ ਦਾ ਕੰਮ ਪੂਰਾ ਕੀਤਾ ਜਾਵੇਗਾ।
ਡਰਾਫਟ ਵੋਟਰ ਸੂਚੀ ਦਾ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਨ (Publication of draft Electoral roll): 31 ਜੁਲਾਈ 2026। ਇਸ ਦਿਨ ਕੱਚੀ ਵੋਟਰ ਲਿਸਟ ਜਾਰੀ ਕੀਤੀ ਜਾਵੇਗੀ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਤੁਸੀਂ ਆਪਣਾ ਨਾਮ ਚੈੱਕ ਕਰ ਸਕਦੇ ਹੋ।

ਦਾਅਵੇ ਅਤੇ ਇਤਰਾਜ਼ ਮੰਗਣ ਦਾ ਸਮਾਂ (Period for filing claims & objections): 31 ਜੁਲਾਈ 2026 ਤੋਂ 30 ਅਗਸਤ 2026 ਤੱਕ। ਜੇਕਰ ਡਰਾਫਟ ਲਿਸਟ ਵਿੱਚ ਤੁਹਾਡਾ ਨਾਮ ਗਲਤ ਹੈ ਜਾਂ ਕੱਟਿਆ ਗਿਆ ਹੈ, ਤਾਂ ਤੁਸੀਂ ਇਸ ਸਮੇਂ ਦੌਰਾਨ ਫਾਰਮ ਭਰ ਕੇ ਇਤਰਾਜ਼ ਜਤਾ ਸਕਦੇ ਹੋ।

ਅੰਤਿਮ ਵੋਟਰ ਸੂਚੀ ਦਾ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਨ (Publication of Final Electoral Roll): 01 ਅਕਤੂਬਰ 2026। ਸਾਰੀਆਂ ਸੋਧਾਂ ਕਰਨ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਇਸ ਦਿਨ ਪੰਜਾਬ ਦੀ ਪੱਕੀ ਅਤੇ ਫਾਈਨਲ ਵੋਟਰ ਸੂਚੀ ਜਾਰੀ ਕਰ ਦਿੱਤੀ ਜਾਵੇਗੀ।
ਪੰਜਾਬ ਦੇ ਵੋਟਰਾਂ ਅਤੇ ਅਧਿਕਾਰੀਆਂ ਦੇ ਖਾਸ ਅੰਕੜੇ

ਚੋਣ ਕਮਿਸ਼ਨ ਦੀ ਰਿਪੋਰਟ ਮੁਤਾਬਕ (12 ਮਈ 2026 ਤੱਕ ਦੇ ਅੰਕੜੇ), ਪੰਜਾਬ ਵਿੱਚ ਇਸ ਮੁਹਿੰਮ ਨੂੰ ਸਫਲ ਬਣਾਉਣ ਲਈ ਵੱਡੇ ਪੱਧਰ ‘ਤੇ ਤਿਆਰੀ ਕੀਤੀ ਗਈ ਹੈ:

ਪੰਜਾਬ ਵਿੱਚ ਕੁੱਲ ਵੋਟਰ (Electors): 2,14,56,297 (ਦੋ ਕਰੋੜ ਚੌਦਾਂ ਲੱਖ ਤੋਂ ਵੱਧ)।
ਕੁੱਲ BLO (Booth Level Officers): 24,453 ਮੁਲਾਜ਼ਮਾਂ ਦੀ ਡਿਊਟੀ ਲਗਾਈ ਗਈ ਹੈ ਜੋ ਘਰ-ਘਰ ਜਾਣਗੇ।
ਕੁੱਲ BLA (Booth Level Agents): 8,547 ਏਜੰਟ ਸਿਆਸੀ ਪਾਰਟੀਆਂ ਵੱਲੋਂ ਨਿਯੁਕਤ ਕੀਤੇ ਗਏ ਹਨ।

ਆਮ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਕੀ ਕਰਨਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ? (Actionable Steps for Citizens)

ਇਸ ਸਰਕਾਰੀ ਕੰਮ ਵਿੱਚ ਸਾਡੀ ਸਾਰਿਆਂ ਦੀ ਜ਼ਿੰਮੇਵਾਰੀ ਬਣਦੀ ਹੈ ਕਿ ਅਸੀਂ ਅਧਿਕਾਰੀਆਂ ਦਾ ਸਾਥ ਦੇਈਏ। ਆਪਣੀ ਵੋਟ ਨੂੰ ਸੁਰੱਖਿਅਤ ਅਤੇ ਸਹੀ ਰੱਖਣ ਲਈ ਤੁਹਾਨੂੰ ਹੇਠ ਲਿਖੇ ਕੰਮ ਕਰਨੇ ਚਾਹੀਦੇ ਹਨ:

1. ਦਸਤਾਵੇਜ਼ (Documents) ਤਿਆਰ ਰੱਖੋ:

ਜਦੋਂ 25 ਜੂਨ 2026 ਤੋਂ 24 ਜੁਲਾਈ 2026 ਦੇ ਵਿਚਕਾਰ BLO ਤੁਹਾਡੇ ਘਰ ਆਵੇਗਾ, ਤਾਂ ਆਪਣੇ ਪਰਿਵਾਰ ਦੇ ਸਾਰੇ ਮੈਂਬਰਾਂ ਦੇ ਆਧਾਰ ਕਾਰਡ, ਪੁਰਾਣੇ ਵੋਟਰ ਕਾਰਡ ਅਤੇ ਜਨਮ ਪ੍ਰਮਾਣ ਪੱਤਰ (ਬੱਚਿਆਂ ਲਈ) ਤਿਆਰ ਰੱਖੋ।

2. ਨਵੀਂ ਵੋਟ ਬਣਾਉਣ ਦਾ ਮੌਕਾ:

ਜੇਕਰ ਤੁਹਾਡੇ ਘਰ ਵਿੱਚ ਕੋਈ ਨੌਜਵਾਨ ਹੈ ਜਿਸਦੀ ਉਮਰ 01 ਅਕਤੂਬਰ 2026 ਤੱਕ 18 ਸਾਲ ਪੂਰੀ ਹੋ ਰਹੀ ਹੈ, ਤਾਂ BLO ਨੂੰ ਦੱਸ ਕੇ ਫਾਰਮ ਨੰਬਰ 6 (Form 6) ਭਰਵਾਓ ਤਾਂ ਜੋ ਉਸਦੀ ਨਵੀਂ ਵੋਟ ਬਣ ਸਕੇ।

3. ਮ੍ਰਿਤਕਾਂ ਜਾਂ ਸ਼ਿਫਟ ਹੋਏ ਲੋਕਾਂ ਦੀ ਜਾਣਕਾਰੀ:

ਜੇਕਰ ਪਰਿਵਾਰ ਵਿੱਚ ਕਿਸੇ ਮੈਂਬਰ ਦੀ ਮੌਤ ਹੋ ਗਈ ਹੈ, ਜਾਂ ਕੋਈ ਮੈਂਬਰ ਵਿਆਹ ਕਰਵਾ ਕੇ/ਪੜ੍ਹਾਈ ਲਈ ਪੱਕੇ ਤੌਰ ‘ਤੇ ਵਿਦੇਸ਼ ਜਾਂ ਕਿਸੇ ਹੋਰ ਸ਼ਹਿਰ ਸ਼ਿਫਟ ਹੋ ਗਿਆ ਹੈ, ਤਾਂ ਇਸਦੀ ਸਹੀ ਜਾਣਕਾਰੀ BLO ਨੂੰ ਦਿਓ ਤਾਂ ਜੋ ਵੋਟਰ ਲਿਸਟ ਨੂੰ ਅਪਡੇਟ ਕੀਤਾ ਜਾ ਸਕੇ (ਫਾਰਮ 7 ਰਾਹੀਂ)।

4. ਡਰਾਫਟ ਸੂਚੀ ਜ਼ਰੂਰ ਚੈੱਕ ਕਰੋ:

ਜਦੋਂ 31 ਜੁਲਾਈ 2026 ਨੂੰ ਕੱਚੀ ਵੋਟਰ ਸੂਚੀ (Draft Electoral Roll) ਜਾਰੀ ਹੋਵੇਗੀ, ਤਾਂ ਆਪਣੇ ਪਿੰਡ ਦੇ ਸਰਪੰਚ, BLO ਕੋਲੋਂ ਜਾਂ ਚੋਣ ਕਮਿਸ਼ਨ ਦੀ ਆਨਲਾਈਨ ਵੈੱਬਸਾਈਟ ‘ਤੇ ਜਾ ਕੇ ਆਪਣਾ ਅਤੇ ਆਪਣੇ ਪਰਿਵਾਰ ਦਾ ਨਾਮ ਜ਼ਰੂਰ ਚੈੱਕ ਕਰੋ। ਕਈ ਵਾਰ ਸਪੈਲਿੰਗ (Spelling) ਜਾਂ ਉਮਰ ਗਲਤ ਲਿਖੀ ਹੁੰਦੀ ਹੈ।

5. ਸਮੇਂ ਸਿਰ ਦਾਅਵੇ ਅਤੇ ਇਤਰਾਜ਼ (Claims & Objections) ਦਰਜ ਕਰੋ:

ਜੇਕਰ ਤੁਹਾਨੂੰ ਡਰਾਫਟ ਲਿਸਟ ਵਿੱਚ ਕੋਈ ਗਲਤੀ ਮਿਲਦੀ ਹੈ, ਤਾਂ ਤੁਹਾਡੇ ਕੋਲ 31 ਜੁਲਾਈ 2026 ਤੋਂ 30 ਅਗਸਤ 2026 ਤੱਕ ਦਾ ਸਮਾਂ ਹੋਵੇਗਾ। ਤੁਸੀਂ ਆਨਲਾਈਨ (Voter Helpline App ਰਾਹੀਂ) ਜਾਂ ਆਪਣੇ BLO ਰਾਹੀਂ ਫਾਰਮ 8 (Form 8) ਭਰ ਕੇ ਉਸ ਗਲਤੀ ਨੂੰ ਠੀਕ ਕਰਵਾ ਸਕਦੇ ਹੋ। ਇਸ ਮਿਤੀ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਕੋਈ ਸੁਣਵਾਈ ਨਹੀਂ ਹੋਵੇਗੀ।

ਸਿੱਟਾ (Conclusion)

ਵੋਟ ਪਾਉਣਾ ਸਾਡਾ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡਾ ਸੰਵਿਧਾਨਕ ਹੱਕ ਹੈ ਅਤੇ ਇੱਕ ਸਾਫ-ਸੁਥਰੀ ਵੋਟਰ ਸੂਚੀ ਹੀ ਸਹੀ ਲੋਕਤੰਤਰ ਦੀ ਪਛਾਣ ਹੈ। ਪੰਜਾਬ ਵਿੱਚ ਚੋਣ ਕਮਿਸ਼ਨ ਦੀ ਇਹ Special Intensive Revision (SIR) ਸਾਡੇ ਲਈ ਆਪਣੀ ਵੋਟ ਦੇ ਵੇਰਵੇ ਸਹੀ ਕਰਵਾਉਣ ਦਾ ਇੱਕ ਸੁਨਹਿਰੀ ਮੌਕਾ ਹੈ।

ਯਾਦ ਰੱਖੋ, BLO 25 ਜੂਨ ਤੋਂ ਤੁਹਾਡੇ ਇਲਾਕੇ ਵਿੱਚ ਆਉਣੇ ਸ਼ੁਰੂ ਹੋ ਜਾਣਗੇ। ਇਸ ਅਹਿਮ ਜਾਣਕਾਰੀ ਨੂੰ ਆਪਣੇ ਪਰਿਵਾਰਕ ਮੈਂਬਰਾਂ, ਰਿਸ਼ਤੇਦਾਰਾਂ ਅਤੇ ਪਿੰਡ/ਸ਼ਹਿਰ ਦੇ WhatsApp ਗਰੁੱਪਾਂ ਵਿੱਚ ਜ਼ਰੂਰ ਸ਼ੇਅਰ ਕਰੋ ਤਾਂ ਜੋ ਕੋਈ ਵੀ ਵਿਅਕਤੀ ਆਪਣੀ ਵੋਟ ਬਣਾਉਣ ਜਾਂ ਸਹੀ ਕਰਵਾਉਣ ਤੋਂ ਵਾਂਝਾ ਨਾ ਰਹਿ ਜਾਵੇ।

ਸਾਡੇ WhatsApp ਗਰੁੱਪ ਨਾਲ ਜੁੜਨ ਲਈ ਨੀਚੇ ਦਿੱਤੇ ਲਿੰਕ ਤੇ ਕਲਿੱਕ ਕਰੋ।

https://chat.whatsapp.com/KkxaLBLRb9o8G7B3aJZIwT